تاریخ نامه انقلاب

تاریخ نامه انقلاب

مدل مفهومی بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با دست اندرکاران کنگره بزرگداشت شهدا با تأکید بر تحول فرهنگی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 استادیار گروه علوم سیاسی، پژوهشکده مطالعات سیاسی، پژوهشگاه علوم اسلامی امام صادق(ع)، قم، ایران.
2 استادیار گروه معارف اسلامی، دانشگاه صنعتی شاهرود، شاهرود، ایران.
چکیده
چکیده: بیانات مقام معظم رهبری در دیدار با دست‌اندرکاران کنگره بزرگداشت شهدا، فراتر از یک سخنرانی نمادین، حامل رهنمودهای راهبردی در زمینه پاسداشت میراث دفاع مقدس، تثبیت فرهنگ ایثار و بازتولید حافظه جمعی جامعه است. با وجود اهمیت این بیانات، تحلیل نظام‌مند و استخراج مضامین راهبردی آن در ادبیات پژوهشی کمتر مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف استخراج مدل مفهومی بیانات رهبر انقلاب در دیدار با دست‌اندرکاران بزرگداشت شهدا و بررسی نحوه انتقال ارزش‌ها و رهنمودهای اخلاقی، فرهنگی و هویتی و تأثیر آن بر هدایت کنشگران و تداوم فرهنگ ایثار انجام شده است. این مطالعه کیفی-کاربردی با استفاده از روش داده‌بنیاد انجام شده و داده‌ها از متون رسمی بیانات منتخب با نمونه‌گیری هدفمند گردآوری و تحلیل شده‌اند. نتایج نشان داد که ۱۷ مقوله محوری شامل تقویت هویت ملی- دینی، بازنمایی و الگوسازی سیره شهدا، حفاظت از حقیقت دفاع مقدس، نهادینه‌سازی یاد شهدا از طریق خاطره‌نویسی و مستندسازی، مدیریت و اثرگذاری هدفمند کنگره‌ها، حمایت و تکریم خانواده‌های شهدا، نقش نسل جوان در پاسداری از ارزش‌ها، ترویج جهاد فرهنگی و چهارچوب‌سازی راهبردی برای سیاست‌گذاری فرهنگی شناسایی شده است. یافته‌ها نشان می‌دهد بیانات مقام معظم رهبری در این دیدار، کارکردی راهبردی در تثبیت فرهنگ ایثار، هدایت اخلاقی و هویتی نسل جوان و بازتولید حافظه جمعی دارد و می‌تواند مبنایی برای طراحی برنامه‌های آموزشی- فرهنگی، ارزیابی اثربخشی کنگره‌ها و سیاست‌گذاری فرهنگی فراهم کند. پژوهش‌های آینده می‌توانند تأثیر این پیام‌ها بر مخاطبان و همچنین سنجش کمی نتایج برنامه‌های مبتنی بر این مقولات را مورد بررسی قرار دهند.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

A Conceptual Model of the Supreme Leader’s Statements in the Meeting with the Organizers of the Congress Honoring the Martyrs, with an Emphasis on Cultural Transformation

نویسندگان English

behnam‬ rashidizade 1
, Aii nasiri 2
1 Associate Professor of Political Science, Imam Hossein (AS) University, Tehran, Iran. Boulevard, Imam Sadeq (AS) Islamic Sciences Research Institute.
2 Associate Professor, Department of Islamic Theology, Faculty of Theology and Islamic Studies, University of Shahrood, Shahrood, Iran.
چکیده English

Abstract: The statements of the Supreme Leader in his meeting with the organizers of the Congress Honoring the Martyrs go beyond a symbolic address; they convey strategic guidance on preserving the legacy of the Sacred Defense, strengthening the culture of self‑sacrifice, and reproducing the collective memory of society. Despite the importance of these statements, systematic analysis and extraction of their strategic themes have received limited attention in the research literature. This study aims to develop a conceptual model of the Leader’s statements in this meeting, examining how ethical, cultural, and identity‑based values are transmitted and how they influence the guidance of social actors and the continuity of the culture of sacrifice.
This applied qualitative research employs the grounded theory method, with data collected and analyzed from official transcripts of selected statements using purposive sampling. The findings identify 17 core categories, including strengthening national‑religious identity, representing and modeling the conduct of the martyrs, safeguarding the truth of the Sacred Defense, institutionalizing the remembrance of martyrs through memoir writing and documentation, purposeful management and impact of congresses, supporting and honoring the families of martyrs, the role of youth in preserving values, promoting cultural jihad, and providing strategic frameworks for cultural policymaking.
The results indicate that the Leader’s statements in this meeting play a strategic role in consolidating the culture of sacrifice, offering ethical and identity‑based guidance to the younger generation, and reproducing collective memory. These insights can serve as a foundation for designing educational‑cultural programs, evaluating the effectiveness of martyr‑commemoration congresses, and informing cultural policy. Future research may examine the impact of these messages on audiences and quantitatively assess the outcomes of programs based on these categories

کلیدواژه‌ها English

Supreme Leader
Statements
Congress Honoring the Martyrs
Cultural Transformation
Collective Memory
منابع
- استراوس، انسلم و جولیت کربین (1395). مبانی پژوهش کیفی: فنون و مراحل تولید نظریه زمینه‌ای. ترجمه ابراهیم افشار، تهران: نی.
- حمیدی، سعید (1402). بررسی راهبردهای اجتماعی و سیاسی فرهنگ ایثار و شهادت در توسعه تمدن نوین اسلامی (با استناد به فرمایشات مقام معظم رهبری). مطالعات فرهنگی اجتماعی حوزه، 7 (1)، 22-40. https://doi.org/10.22081/scs.2022.64662.1170
- دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (3/3/1388). بیانات در دیدار جمعی از خانواده‌های شهدا.
-دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (27/2/1386). بیانات‌ در دیدار خانواده‌های شهدا و ایثارگران خراسان. https://farsi.khamenei.ir/speech-content?id=3384
-دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (15/9/1402). بیانات در دیدار ستاد مرکزی کنگره بزرگداشت ۱۰ هزار شهید استان آذربایجان شرقی.
-دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (8/ 8 1401) بیانات در دیدار متصدیان کنگره شهدای استان قم.
- دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (27/11/1392) بیانات در دیدار اعضای ستادهای «کنگره شهدای امور تربیتی»، «کنگره شهدای دانشجو» و «کنگره شهدای هنرمند».
-دفتر حفظ و نشر آثار آیت‌الله خامنه‌ای (3/11/1402). بیانات در دیدار اعضای کنگره ملی بزرگداشت ۲۴ هزار شهید تهران.- سلطانی، حسن (1402). نقش فرهنگ ایثار و شهادت در اجرای مهندسی فرهنگ اقتصاد مقاومتی از دیدگاه مقام معظم رهبری (مدظله العالی). جامعه و سیاست، 1 (2)، 70-81. http://noo.rs/0j5gw
- شجاعی، جبار و علی‌اصغر یاریاب (1403). مؤلفه‌های فرهنگ ایثار و شهادت در گفتمان مقاومت با تأکید بر منظومه فکری آیت‌الله خامنه‌ای. پژوهش و مطالعات علوم اسلامی، 6 (61)، 46-58. http://noo.rs/IxYOK
- یداللهی، شهربانو (1402). رهیافتی بر راهبردها و اقدامات مدیریتی ترویج فرهنگ ایثار و شهادت و دستاوردهای آن. مطالعات دفاع مقدس، 9 (3)، 105-129. http://noo.rs/sHo6v